...

a certain anthropologist, nelli sargsyan-pittman

"Networks and Connections in World History"

2010 Northeastern University Graduate World History Conference

March 27-28, 2010

Sunday March 28

1:30–3:30 Session VII

Roundtable: Gendered Connections in World History

Nelli Sargsyan-Pittman, Department of Anthropology, State University of New York at Albany

Transnationally Rooted and Locally Routing: Queering within the Armenian Transnation

Unlike the concept of male gayness, female non-heterosexuality has been rejected a discursive space within the nationalist heteronormativity of the current Armenian society. In this paper I explore the identities that a group of Armenian lesbian, bisexual, and straight women artists invoke and produce in different spaces, through different languages historicizing queer presence and promoting their advocacy work for LGBT women on their online blog. More specifically, I analyze how a group of LGBT and straight Armenian women’s collective produces particular gender identities through a project called Queering Yerevan, a research-based initiative taking topography as a work of artistic symbolization and translation. I argue that although locally rooted, the Armenian queer artists (some of whom are repatriated Diasporan Armenians), nevertheless, imagine themselves as part of a global LGBT community — through individual and organizationally based transnational networks — that sustains their local struggles and advocacy in the Armenian society through various activist and art/literary projects. I suggest that along with utilizing their knowledge of theories on gender identity construction, the queer artists use techno- and mediascapes — sharing information and art on similar struggles and various solutions — in an attempt to remain rooted in their imagined global community and to route to the local as well as diasporic Armenian communities. This allows them to more meaningfully represent their queer identities among many other identities they articulate. At the same time, informed by their transnational experience, they complicate and queer the local constraints of heteronormativity.

from the desk of maral bavakan

Queer/Armenian, Split Identity: International Women’s Month 

By Maral Bavakan on March 20th, 2010

I like to tell myself (and others) that I am queer because of where I come from and the way that my identity in a changing political economy was formed. There was always a split, beginning with the fact that I was born a female into a tradition that saw my great-grandmother’s birth as excessive and which led to her being called “Bavakan,” the Armenian name for “Enough.” This became her name because her parents wanted a boy but kept conceiving girls, Bavakan being the 8th.

I was taught from early on to be ashamed, as if inhabiting a female body was a sin. My mother more than once shut down my questions, whispering secretively in the car with a male driver for me to not concern myself with questions about pregnancy, that there were certain struggles for women to undertake and separate struggles for men. I remember declaring that when I grew up I was going to be the president’s wife, already understanding from an early age that the world was set up in a way that excluded women from the position of presidency.

When my family immigrated to the United States in 1997, a whole new split was created in my identity. One thing that happened within my own family was the fear of this new world, especially for my parents who had grown up under Soviet rule and regarded much of “American” traditions/practices as foreign and therefore dangerous and suspect. As much as I assimilated outside of the home, inside I was still subject to the patriarchal, Armenian understanding of the world. My father always reminded me that “I was born Armenian and I was going to die Armenian.” This was hard for me to undertake because my world was so split between inside/outside, who I was taught to be according to where I was from and who I was becoming according to the English language and the NYC public school system. It wasn’t that I ever detested my Armenian roots or refused to speak the language, but somehow the Armenian words became replaced by the more easier and accessible English syllables and I found myself more and more involved in the melting-pot of NYC young adult life.

By the time I turned 15, it made sense for me to be attracted to a girlfriend of my age in the Tae Kwon Do school I attended. I knew all about why it was wrong and shameful to be gay, I had heard all the stereotypes about LGBT folks from the Armenian family who “eased” our transition from Armenia to NYC in the summer of 1997. They warned us of the bad neighborhoods, introduced us to all the stereotypes against Black and Latino people, and told us to watch out for the queers in the West 4th stop of the D line. Once when I was still in junior high school, one of the girls in my class accused me of being a lesbian and I had no idea where it came from, but I remember feeling so terrified that the term was being applied to me and so wrongfully, I thought! I started crying. Maybe I knew.

It didn’t matter.

By the time I was 16, I was cutting school to take the train to the West Village in search of some kind of home. I was now one of the “weird,” “shameful,” “wrong” gays of NYC and my gut told me to fight against this internalization. I was still the same old me. Why did this one slight change in what I desired or rather, was open to, mean that I would no longer be accepted?

I have been meeting gay Armenians both in Armenia and in the US and telling myself that my parents cannot use the excuse of my assimilation to American culture as the reason for my rejection of heterosexuality. But it always comes down to that. When I moved out my parents could not understand why I chose to do so even though I felt like I was going mad living at home and leading such a double life. I still live a double life, but there is less anxiety over trying to maintain a lie, a shameful secret, who I have chosen to be, who I have become in this mixture of immigration from Armenia to the United States, from heteronormativity to queerland, from proper, passive woman to activist, feminist, artist. Because I cannot exist in a bubble, I claim an identity as a queer Armenian woman, but those are also secondary.

I would rather not have to be face to face with a system that creates categories to separate people. I cannot choose where I was born and the impact the earth and air of that place has had on me, nor can I choose the effect that living in a female body has had on my spirit and mind, but I should not have to constantly prove how I am woman, or Armenian, or American, or queer, or straight, or artist, or activist, or spiritual. And there are so many of us, immigrants, exiles, who do not fit in a box or live our lives in a linear fashion. I believe we are the ones who can guard the future against decay, standing against its winds, with our very lives, resisting.

---
Reposted from Ianyan Magazine, an independent Armenian publication. 

CALL FOR PROPOSALS

Queering Yerevan Open Call for Proposals 2010

The Women Oriented Women’s collective is pleased to announce its Summer 2010 open call for proposals. Individual and collaborating artists are welcome to submit proposals for work that engages with the theme of this year’s art intervention.

July 31 – August 1, 2010

Zarubyan 34, Yerevan

Contact: Arpi Adamyan
queeringyerevan@gmail.com

QUEERING TRANSLATION: AN ART INTERVENTION

Translation looms large among the cultural practices that at once join and separate us. We use intralingual translation to interpret verbal signs by means of other signs of the same language, we depend on interlingual translation to interpret the verbal signs of a foreign language, and we rely on intersemiotic translation to interpret verbal signs using signs of nonverbal sign systems. And yet, while other reflexes of thought are interrogated and revealed as situated knowledge, the assumption that cultural differences are bridged easily and transparently remains undisturbed. How can we critically engage with and pay more attention to the processes of such bridging? How can we problematize conceptions that render translation as objective and value-free? The effects of translation are felt both in the domestic and the foreign cultures, as, on the one hand, translation wields enormous power in the construction and representation of foreign entity, and on the other hand, translation enlists the foreign text in the development and revision of domestic values.

Because meaning is an effect of relations and differences among signifiers along a potentially endless chain in the Derridean sense, it is always differential and deferred, never present as an original unity. As a result, a translated text (cultural artifact) is the site of many different semantic possibilities that are fixed only provisionally in a certain translation based on varying cultural assumptions and interpretive choices, in specific social situations, in different historical periods.

Situating our inquiry in the crossings of the dominant post-Soviet culture in Armenia, queer spaces, and translation as a mode of subversion, we propose an examination of “foreign” or “queer” texts and cultural objects that violate, disrupt and revise dominant conceptual paradigms, research methodologies, and cultural practices in the parameters of the familiar, the habitual, or the homely. Coming from a slightly different angle, translation as a method of defamiliarization can be compared to the Butlerian conception of drag, which in its performativity complicates, parodies, and denaturalizes “reality” and its norms that standardize gender and sexuality. The purpose of such translation is to expose that what we come to understand to be “real,” “original,” or naturalized is, in fact, a changeable and revisable reality.

Deadline:

The deadline for submitted proposals is Monday, May 31, 2010.

Guidelines for artists:

All artists (working with any media) who have shown or never shown their work are welcome to apply. We do not supply application forms. Please send us your application unaccompanied by any forms, including details on all the points listed below:

- short CV

- short description of the work you are proposing for submission

- from when to when you would like to come

New and emerging artists are welcome! We will try to provide artists with free housing, depending on availability. Please send all submissions and correspondence to Arpi Adamyan at queeringyerevan@gmail.com.

next time_now

we need each other: a report on "water and wine"

(Չ)պրոյեկտված պրոյեկտում

>>>

(անտարբեր հյուրընկալողի ու անազատ հյուրընկալվողի միջև ապակու ճկման ամրության որոշումն ու հարցի պատասխանը, որ սպասվածից շատ ավելի է պատճենված ու որից հավանաբար կարելի է տպել բազում օրինակներ, քան ստուգված «այո»-ն կամ «ոչ»-ը)


(ոմանք պարունակելով նախկին ժամանակահատվածներից վերաբերված, վերադարձված էտյուդներ փոխարինողներ, որոնցից ապավարժվելու համար)

(միշտումիայն տեսնելու անկառավարելի «ինչպես»-ը և որն առանց սկզբի ընդմիջվում է թիթեղի ու բետոնի էրոտիկությամբ)

(շրջանցիկ փողոցը, որով պիտի անցնես ասելու համար, հանդիսավոր խոստումը, որ լռությամբ պիտի տաս)

(ամեն ինչ իրականում սկսվում է այստեղից)

(միջև ապակու ճկման ամրության որոշումն ու հարցի պատասխանը, որ սպասվածից շատ ավելի էր այլասերված, քան ստուգված այոն կամ ոչը)

(իսկ հաջորդ պահը հաջորդում է գալվանական միայնությանը)

(դու` 2:26ին արդեն լուսանկարված, ու հետևաբար սղված բնօրինակից, որ կրկնապատկվում է երկդիմությունիցդ)

(տանկերով ուրբանացված միջանցքներում, որտեղ կփնտրեն շղարշել արդի հրապարակայնությունն ու որտեղ գուցե և չլինենք, պիտի վարժվես գլասնոստի այս նոր լարվածության անդարմանելի)

>>>

բարի գիշեր արփ

an interview with melissa boyajian

(excerpted from the artsite of the allegheny college art department)

In Between: (re)Negotiating Ethnicity, Gender and Sexuality
Curated by Emily Yochim, Vika Gardner and Darren Miller
Artist's Talk by Zanele Muholi, Exhibition Dates, 1/26 – 2/16/2010





Melissa Boyajian
Odalisque for Said, 2006
Image courtesy of the artist



Interview with MELISSA BOYAJIAN

Vika Gardner: Can you describe what you do?

Melissa Boyajian: In many cases I’m a performer, using irony and humor. My projects are designed to question gender, homophobia, and sexism. I also question established, academic discourses. In my photographs, I am both the subject and the artist, poking fun at the male artist’s gaze. I problematize the trope with gender ambiguity, masculine women and feminine men. I created the Odalisque for Said during my first year of graduate school. It is among the works I abandoned.

VG: Why?

MB: I was confused about what I wanted to do. I didn’t want to work on the things that I had been working on with photography. I wanted to use other mediums and subject matter. I was trying to decide on something so daunting, and I was feeling inexperienced. I didn’t know enough of the cannon of art history, theory, etc. I created subjects that were meaningful for further work, although I didn’t know it at the time; they turned out to be powerful.

VG: What are your influences?

MB: Said’s Orientalism was a major influence. My grandmother, Mary, had recently passed away. My family is Armenian; my grandparents emigrated from Anatolia, modern day Turkey. I became interested in representation of the Middle East, such as the Odalisque from 1814. Said borrows from Foucault’s contrast between the Occident and the Orient. It creates a misconception about the East or the Near East being feminine, docile, etc. I followed Ingres' Odalisque because of the idea of fantasy. The original was based on letters from the wife of the British ambassador to the Ottoman empire, Lady Whortley Montague. Ingres projects his own ideals based on his imagination from Lady Montague’s letters. This depicts people -- a fetishization -- based on her writing, even though the closest he ever came to the Middle East was Italy. I started thinking about my own identity and my parents coming from Anatolia. I had been questioning my gender identity as well. I began playing with ideas of female masculinity to confuse the gaze.

VG: Do you see the work as revealing problems or solutions?

MB: More problems than solutions. I think that’s all art can really do, critique or reveal problems. It’s not good to forcefully change anything; it’s more democratic to present a problem.

VG: Why did you use a beard in this image and not a mustache?

MB: I don't know if I am being too simple saying that I was working with the idea of the 'bearded lady.' The beard did not signify anything religious or anything from Bear culture. The bearded lady, however, aside from being a subject of laughter, ridicule or "schizonphrenic" subject with "gender confusion" problems, is also an individual pushing the boundaries of gender and normality that is appreciated in the queer community. Such as circus entertainer, writer and bearded lady Jennifer Miller.

VG: Describe your day.

MB: I teach photography one day a week, and I have a job as a pastry chef since 2003. I don’t work in a way where I’m constantly producing. I might have a few months where I’m reading a lot. I read a ton and I’m really really super organized and anal. I have a million preliminary plans and go through a series of tests of the project before a final result. So it can be a year to a year and a half before a project is installed. For me the research component is important to the studio work.

VG: Do you see gender as binary?

MB: I see gender as performative and fluid, no binary at all.

VG: How does art enrich your life?

MB: I can’t imagine not doing art; life would be boring without being a kind of cultural producer. It’s fun -- it brings a lot of riches. Creative people in my life influence me in general.

VG: Do you think orientalism as a theory is over?

MB: It’s still really relevant, especially in wartime. People’s attitudes toward Arabs and Muslims are ridiculous. It’s about war and domination. There’s still work to be done.

VG: What’s your intellectual lineage?

MB: I have masters -- I studied art and theory. I see myself in the Western tradition of art and theory. I am also in dialogue with a sort of intellectual circle of international Armenian writers/activists/artists. Shushan Avagyan (writer and activist), Chris Atamian (writer and director), Mamikon Hovsepyan (gay right's activist), Arpi Adamyan (artist and activist), and Nancy Agabian (writer/professor), Arlene Avakian (activist/writer/professor), Adrineh Der-Boghossian (artist). My interest in social/political theory (Said, Foucault, bell hooks, Judith Butler and Benedict Anderson). 2. I am also shaped by Armenian history, both history books and stories from some of my family members that have passed on. 3. Other artists. To name a few: Anri Sala, Harun Farocki, Michael Rackowitz, The Museum of Jurassic Technology, Felix Gonzalez-Torres, Joan Fontcuberta, Sharon Hayes, Walid Raad, Carrie Mae Weems, Adrian Piper, Cindy Sherman, Sergei Parajanov, Atom Egoyan, Shirin Neshat. 4. I am also influenced by Armenian music, food and dance.

VG: Do you work collaboratively?

MB: Yes, I’ve been working collaboratively since my second year of graduate school. I’m just drafting a solo project now, but everything else was collaborative. I enjoy how to have 2 minds meet and create something -- it’s challenging and democratic. One of my collaborators is Jesse Jagtiani; another is Valeria Lopez.

VG: Pop culture?

MB: I have other work that references TV and pop culture more. I have a piece critiquing tourism. I and a collaborator fabricated a town in Oklahoma, created a history with pamphlets, maps and a parody video, like Travel Channel stuff.

VG: Do you have a specific goal for your viewer?

MB: No, I don’t really from a simple picture. I hope it would raise questions about authoritative structures, questioning what’s true, what’s factual or fictitious.

VG: Why is the body art in this image here?

MB: It’s just queer. There was no reason to take it out. It’s more of an emphasis that it counters the expected gaze. If I were to make this image again, I would not change it, but I think that I would go about the way I made other images in the series differently and I would read more on the discourse and criticism of Orientalism and homosexuality and colonialism in the Middle East. I later realized that the photo has a certain likeness with other artists such as Yasumasa Morimura and Yinka Shonibare. How might I make my series a bit different?

VG: Given that this image is on some level based on a woman’s view of the Ottoman harem, did you consider a woman’s gaze in this image?

MB: I’ve read Lady Montague’s letters from Turkey; she was extremely impressed with the role of women. She thought they were freer than the women in England. There’s some speculation: she might not draw out problematic issues on gender, but there’s still lots of class distinction.

VG: Do you have a cultural/political lens?

MB: With my family history and her upbringing, I’m aware of and sensitive to oppression. I think I’m more open-minded because of that. I also volunteer and participate in activism. So I’m fairly political inside and outside of art. There are other issues I try to address in some of my other work, which stem from some of my family members who escaped the massacres in Turkey from 1895-1915 and my own personal relationship to the Armenian community being only a halfsie, such as collective memory, cultural erasure and cultural belonging. My dad and his brothers were raised in Watertown, MA (the former little Armenia before Glendale, CA) and they were initially forced to go to Armenian school when they were children (my brother and I also went for a time). They hated it and wanted to be as American as possible so they would crawl out the bathroom window at school until their parents eventually gave up on making them go. My father being the youngest of the boys retained the least amount of the Armenian language and therefore it was not passed down to me. The passing of customs and language in Armenian is usually done by the mother. My grandmother and uncle taught me a small amount of the language and I have learned quite a bit on my own from language tapes and visiting Armenia with my uncle. Part of my other work ("Basic Conversational Armenian," video) addresses the irony of trying to learn the Western Armenian language (spoken by Armenians of the Diaspora) and negotiate with gender codes and sexism in the lessons. There are also issues of collective and personal memory present in my work. How does a group of people remember a traumatic event and how does it change over time? How do I remember it and is part of the memory pieces that I have improvised? I am interested in how cultures retain and hybridize traditions as well.

VG: Would you do the same kind of gender boundary crossing today?

MB: I’m not sure if I would do it differently. Since then I have been reading about post-colonial feminism. It’s another layer that’s not quite a critique. Perhaps some of the orientalists were visiting the East to explore homosexual desires, a fetishization in a way Said did not explore. I now see this as something adding another layer; I didn’t know this when I made this picture. . . . it’s an article in a book by Reina Lewis and Sara Mills [Worldcat says: Feminist Postcolonial Theory: A Reader / Reina Lewis, 2001]. The position of the artist in the past has been linked to ethnographers and anthropologists, and I want to look more at the possibility of homoerotic vacations.

VG: Is there anything more that you want to tell me?

MB: There’s a different for me between being openly queer with friends and family versus those in the Armenia culture. It’s quite different. I came out to my close family when I was 22, but not to others in the Armenian community. I came out to my Armenian family only 2 weeks ago. My grandmother who died in 2003, and I never had that conversation with her, although we were close. When I told my Armenian family, they were okay, but visiting other family, there were strict rules. I could not be visibly gay in any way there. But I have a group of gay friends in Armenia anyway. So I have different identities for different cultures. I go to Armenia every few years. My work also deals with this -- with the sexism and homophobia in Armenian culture.

VG: Do you speak Armenian?

MB: Just at a very very basic level. My grandmother taught me a little; my father and his brothers speak a little.

/(Հ)ագ/ հիմքի ստուգաբանությունը

>>>

(հետզհետէ քանի կը մօտենայինք, իրականութիւնը կը խուսափէր կարծես)

(կոռուպտացված «ես»-ի, և այլն)

(եկար այո, օպտիմիզմի որսի ելած ու պրկված շուրթերովդ տեղահանեցիր վարիացիաները, հեռացրեցիր քո այդ մեթոդով, բայց երբ չկա ինքնություն, ամեն ինչ դառնում է անճանաչելի, երբ չկա նույնականություն)

(ու տեղի ունեցող քննարկումները շարունակում են հագուրդ չտալ, բայց ոչ որովհետև մասնակիցներն անընդմեջ վիճում են Վարդանովի ՎԳԻԿ-ի ավարտման տարեթվերի շուրջ, այլ որովհետև հակված չեն հերմետիկորեն փակված այրվող նյութերի ծավալների պարագծերից ավելիին, անցմանը, ու որովհետև գեղարվեստականորեն մեկուսացված են ու ինքնապարփակ, ազգային նեղ)

(հավատացնելով ունկնդիրներին, թե առաջին դեմքով խոսելն ինչ-որ կերպ կթույլատրի, որ ճշմարտությունը բառերի կառույցից «խույս տա»)

(բայց տես, թե ինչպես է վերայուրացվում քաղաքային լանդշաֆտը)

(թող չարտասանվի, չմեկնաբանվի դեռ, որպեսզի բնակեցնի ինքն իրեն, որպեսզի ինքն իրենից տարբերվելով դառնա)

(ոչ այն, ինչ սրանից առաջ էր, ու ոչ էլ այն ինչ կլինի սրանից հետո, մի փորձաշրջան, Օրեստես)

marti 8 march - for international women's day

շուշ(ա)ի

ՏԱՐՕՐԻՆԱԿԵԼՈՎ ԹԱՐԳՄԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

Կանանց Կողմնորոշված Կանայք կոլեկտիվի արվեստի ինտերվենցիան տեղի կունենա Զարուբյանի 34-ում, հուլիսի 31 – օգոստոս 1, 2010

Թարգմանությունը մեծ ազդեցություն ունի սահմանված մշակութային կարգերի վրա, որոնք միաժամանակ միավորում ու բաժանում են մեզ: Մենք գործածում ենք ներլեզվային թարգմանությունը լեզվական նշանները միևնույն լեզվի այլ նշանների միջոցով բացատրելու համար, մենք կախված ենք միջլեզվային թարգմանությունից օտար լեզվի լեզվական նշանները բացատրելու հարցում և հիմնվում ենք միջնշանաբանական (intersemiotic) թարգմանության վրա մեկնաբանելու լեզվական նշանները ոչլեզվական նշանային համակարգերի միջոցով: Եվ այնուամենայնիվ, մինչ մտքի մյուս արտացոլումները խստորեն հարցադրվում են և բացահայտվում որպես տեղակայված գիտելիք (situated knowledge), այն ենթադրությունը թե մշակութային տարբերությունները կամրջվում են հեշտորեն և պարզորեն մնում է չդիպված: Ինչպե՞ս կարող ենք քննադատորեն մոտենալ և ավելի մեծ ուշադրություն դարձնել նման կամրջման գործընթացներին: Ինչպե՞ս կարող ենք բարդացնել այն հասկացողությունները, որ թարգմանությունը ներկայացնում են որպես օբյեկտիվ և ստանդարտների կողմից սահմանվող չափանիշներից զուրկ: Թարգմանության բռնի հետևանքները զգացվում են թե՛ տեղական, և թե՛ օտար մշակույթներում, քանի որ մի կողմից թարգամանությունն օժտված է ահռելի իշխանությամբ օտար էության կառուցման ու ներկայացման մեջ, մյուս կողմից՝ թարգմանությունը ներգրավում է օտար տեքստը տեղական արժեքների զարգացման և վերանայման մեջ:

Տեղակայելով մեր հարցադրումները Հայաստանում գերիշխող հետխորհրդային մշակույթի, տարօրինակող (queer) տարածքների, և որպես դիվերսիայի ձև` թարգմանության խաչմերուկներում, առաջարկում ենք քննել «օտար» կամ «տարօրինակող» տեքստերն ու մշակութային օբյեկտները, որ խախտում, խզում և վերանայում են ծանոթ, մայրենի տան(իքի) պարամետրերում գերիշխող կոնցեպտուալ պարադիգմերը, հետազոտական մեթոդոլոգիաները, և սահմանված մշակութային կարգերը: Դիտարկելով մի փոքր այլ տեսանկյունից՝ թարգմանությունը որպես ապածանոթացման (defamiliarization) մեթոդ կարող է համեմատվել բատլերյան փոխհագության (drag) հասկացողության հետ, որն իր կատարողականությամբ բարդեցնում է «իրականությունը» և դրա նորմերը, որ ստանդարտացնում են գենդերն ու սեռականությունը: Նման թարգմանության նպատակն է բացահայտել, որ այն, ինչ մենք հասկանում ենք որպես «իրական» կամ բնականացված փաստ, ըստ էության հարափոփոխ և վերանայման ենթակա իրականություն է:

Սկսենք այն հարցից, թե ի՞նչ է թարգմանությունը և ինչպե՞ս կարող է օգտագործվել Երևանը տարօրինակելու գործում:

Պատասխան #1. Ինձ համար թարգմանությունը մի անդունդ է, որ գոյություն ունի նախօրինակի ու կրկնօրինակի, խոսքի ու հասցեատիրոջ, սուբյեկտի ու օբյեկտի արանքում։ Խոսքի մեջ անդունդ ու ճեղք լինելով՝ թարգմանությունն իր մեջ միշտ կորուստ է պարունակում։ Ես պատմում եմ քեզ, բայց դու ինձ չես լսում, ես կանչում եմ քեզ, բայց դու չես արձագանքում, ես պատմում եմ քեզ ու դու ուրիշ բան ես լսում, ես կանչում եմ քեզ ու դու ուրիշ կերպ ես արձագանքում։

Թարգմանությունը միշտ ենթադրում է երևակայական հասցեատիրոջ, որ և խոսքի օբյեկտ է, և սուբյեկտ։ Ինչպե՞ս կարող եմ ընկալել քո օբյեկտայնությունը, եթե դու իմ մեջ ես։ Ինչպե՞ս կարող եմ ընկալել քո սուբյեկտիվությունը, եթե այն եզակի է։ Ինչպե՞ս եմ ես կառուցում/թարգմանում խոսքը, որ քեզ գտնեմ ու կորցնեմ։

Թարգմանությունը տարբերության նշան է, լրացում՝ Դերիդայի իմաստով։ Տարբերության նշան լինելով այն ինքնին տարօրինակող է։

Պատասխան #2. Դա մեկից ավելի ժամանակային կադրի, լեզվի, մարմնի, գենդերի, սեռականության և մշակույթի մեջ գոյության ձև է: Մեկը պետք է փոխի իր մտածելակերպը, ընդունի քոչվորությունը թարգմանության գործընթացներին մասնակից լինելու համար: Ես երբեք չեմ կարող իրապես պատկա(լի)նել այստեղ կամ այնտեղ, բայց միշտ և միայն մեջտեղում, ցանկ(պատկանել)ության արանքներում: Այսպիսով, որպես թարգմանիչ ես չեմ կարող (չեմ ուզում և հրաժարվում եմ) պահպանել այն վիճակը, ուր տեղի է ունենում իմ լեզուն, սեփական անձը, «ես»-ը և թույլ տալ, որ այն ազդվի, վերափոխվի, «տարօրինակվի» մեկ այլ «ես»-ի կողմից:

Պատասխան #3. (Լրացրու . . .)

Le voyeur

>>>

(գուցե ընդհատվում է այս քաղաքացիական)

(դիտորդ ու դիտված Ուրարտուի մանյակով կնոջ քանդակը, արված ոչ 1988ին, ու ոչ էլ նոյեմբերին, երբ մտցվեց պարետային ժամ և արտակարգ դրություն, այլ ժամանակից շատ ավելի շուտ)

(ու եթե կրկնությունն այսպես ես փորագրում գալիքի մեջ, պաշտպանելով ինքդ քեզ ուրիշից, ու եթե այս պակասի սաստկության թափի հետ մեկտեղ, պարփակվում ես ինքդ քո տարբերակներում, հսկելով քո ուրիշությունը)

(բնակչության մնացորդը իրավամբ վերագրավելով մեր ամայությունն ու կրճատումները, միմյանց դիմելու միակ ընդունելի ձևը «ընկեր»-ի փոխարեն դարձնելով)

(մինչդեռ այստեղ ամեն ինչ լավ է, գուցե շատ ավելի լավ քան նախորդ տարիներին, չնայած գեղեցիկ մատուցողներն այլևս չկան, բայց սրանք գալիս են իմ երևակայությունից ու սրանք ավերող մատուցողներ են, ովքեր անախորժ, անդուր զգացումով են լցնում և իհարկե սրանց շփոթված զայրույթն ու անտրամաբանական պահվածքն իրական է, ու եթե մեկը տեսներ այս պատկերը երբեք չէր ճաշի այստեղ առանց կասկածելու, որ բոլորն էլ մասնակցում են ինչ-որ սարսափելի ֆարսի)

(ինչն է հնարավորություն տալիս այս ներսմտնելուն մի տեղ, որից մեկը տարօրինակված է)

(այս շեղմանը, որ աղճատում է ամենուրեք ընդունվածին, սահուն շրջանառության մեջ հայտնվողին)

(այս տեսնելուն, որ ընդհանրացվածում չկան քիմիական ռեակտորներ, բարձր ջերմային կատալիզային քայքայման, օքսիդացման կամ վերականգնման աշտարակներ, որ ինչպես Ուրարտուն էր ասում, ոչինչն է լավ բացի նորից)

armenian rhapsody: queers in armenië

by trui hanoulle

(an article about WOW, tsomak oga (Pincet) and other queer movements in armenia published in ZiZo magazine)

(englishtranslationmaybecomingsoon)

SUMMER 2010

QUEERING TRANSLATION: AN ART INTERVENTION
(organized by the Women Oriented Women's Collective)
July 31 – August 1, 2010
Zarubyan 34, Yerevan

We start with the question: what is translation and how can it be used to queer Yerevan?

Answer #1: For me, translation is that which is constituted through a gap between the original and the copy, the utterance and the addressee, the subject and its object. And because is a crack, a gap in speech, translation always already accommodates a loss. I tell you, but you don’t hear me, I call you but you don’t reflect, I tell you and you hear me differently, I call you and you reflect differently. Translation always implies an imaginary addressee, both a subject and an object who receives the speech. How do I conceive of your objecthood when you are in me? How do I conceive of your subjectivity, which is inherently singular? How do I construct/translate my speech to reach you and to lose you at the same time? Translation always bears a mark of difference, it is a supplement in a Derridean sense, by virtue of this difference translation is a queer talk.

Answer #2: It’s a form of existence in more than one time frame, consciousness, language, body, gender, sexuality, and culture. One has to shift her mode of thinking—one has to accept nomadhood in order to participate in the processes of translation. I can never truly be(long) here or there, but always and only in between, in the interstices of (be)longing. So as a translator I cannot (do not want to and will not) preserve the state in which my language, myself, "I" happens and allow it to be affected, transmuted, "queered" by another "I."

Answer #3: . . .

իրավամբ վերագրավելով մեր ամայությունն ու

from a1+ blog

Ողջույն ժողովուրդ...

Նոր ձեր բլոգի լինքը ավելացրեցի մեր բլոգռոլում, մյուս հայկական բլոգերի շարքում /եթե իհարկե դեմ չեք/:
Հուսով եմ ժամանակ կգա մեր բոլոր լրատվամիջոցները գրագետ կլուսաբանեն շատ թեմաներ, այդ թվում նաեւ միասեռականներինը եւ ձեր բլոգը այս հարցում կարեւոր նշանակություն ունի:

Լավագույն մաղթանքներս
http://a1plus.wordpress.com/ -ի բլոգի ադմին

------------------------------------
Shushan Harutynyan
"A1+" online, journalist-blogger
http://blansh.wordpress.com/

"AGLA NY Successfully Fundraises for WOW Collective Book"

... and writes about it on their website :-)
http://aglany.org/2010/02/01/wow-collective-book/

Dear Backers of “Two Years in Correspondence”

>>>

We sought funding for WOW activities and the publication of “Two Years in Correspondence” through several well-known and established organizations that focus on supporting and promoting the arts in the context of queer experience and interpretation, but none of those organizations were able to envision the significance of this project. Determined to subvert the power of those foundations to control what compels immediate attention, what should get published, and which groups should be heard, we decided to look for support elsewhere -- among our friends, colleagues, and also strangers who might share common beliefs. And look what we have done -- together!

This is a moment of triumph not only because now we have the funds to publish the WOW letters, but also (and most importantly) because we found out that we have a strong network of dedicated people who believe in what we do and motivate us to go beyond conventional thinking. Thanks to you we have gained momentum in bringing more attention to contemporary Armenian queer and straight artists, writers, cultural critics and activists who explore queer identity, language, and culture. We couldn't do this without you! We also want to thank AGLA New York and especially Veken Gueyikian for initiating and organizing the fundraiser and for providing us with a platform to reach out to various communities.

Please follow us here on Queering Yerevan -- where we will be posting updates relating to this samizdat project, as well as our upcoming summer art events and workshops in Zarubyan 34.

The Women Oriented Women’s Collective

You don't live here

Why I Suspect New York

1. My first city is Boston. A four-year-old squiggling at Fenway Park, I got a free tiny
t-shirt, a red sock over the skin of my heart: allegiance beyond reason though I do not
care for baseball.

2. I lived in Los Angeles for nine years and I liked it. A kind place to become a young artist,
it gave me forward rushing in a car at night with the radio on: a communal privacy, creative
down time.

3. I am critical of capitalism especially the kind that makes it perfectly reasonable that all the
shrinks leave in August.

4. The people who consider themselves New Yorkers and love the city are the minority.
There are far more people who live here and hate it. But no one ever imagines
a. all the immigrants making money to send home but long for their culture
b. all the creative misfits whose day jobs allow no time for art
c. all the mothers who pray their children aren't swallowed by the world

Trade Center Bound E Train the automated lady announces, as if it still exists. She says
world like whorl, emphasis between the O and the R, a verbal thumbprint. The subway is
the place I go to the most, other than my home or job. All this time I have been bound
for a place that no longer exists, narrated by no one. Living in the negative space, where
history has already been lived, we are complicit in a name that we don't want to die, to
save a place that hurt us.

There is excitement in suspicion, a pain in not knowing the truth. Belonging,
I do not belong, as everyone.

Մաս 3. Անտանելի կանայք

>>>

(ըստ սովորության կորստի, գրածդ սփոփում է, ու բոլորը հավաքվում են հաջորդ նախադասության մեջ, որպեսզի մոռանան)

(առաջին սկիզբը, որից հետո արդեն անհնար է պատկերացնել նրանց 2:11ին ազգային պատկերասրահի դիմացը, մարտավարական ու ինչ-որ տեղ վաղանցիկ, բովանդակող որոշիչներ շռայլելիս)

(չիմանալով ինչպես վերգտնել կորող-կորած ժամերն ու եզերված գծավոր շրջանագծով, անբնակելի բարձրահարկ շենքերով, այստեղ)

(այստեղից այն կողմ)

>>>

Ինքնություն

(Source: hetq online; English version: "armenian in brooklyn" blog)

Միշտ այսպես չի եղել. հիմա է, որ ես մտորում եմ, թե որտեղից եմ` հասնելով խորքը` մինչեւ իմ հայկական արմատները: Երբ 1997 թ. ընտանիքս եւ ես արտագաղթեցինք Միացյալ Նահանգներ, ես ընդամենը 10 տարեկան էի եւ ինձ համար դեռեւս բավականին մութ էր այն հարցը, թե ինչ է նշանակում արմատներից կտրված լինել: Ես արագորեն մերվեցի Բրուկլինում, քանի որ դրան նախորդող մի քանի տարում Նյու Յորքում ձեռք բերած իմ ողջ կենսափորձը ընդամենը կապված էր ընտանիքի, դպրոցի եւ այն փողոցի հետ, որտեղ ապրում էինք: Իմ հարեւանությամբ ապրող մարդիկ աշխատավոր դասակարգի ռուս եւ չինացի էմիգրանտներ էին ու 1950-ականներին այստեղ հաստատված իտալացիներ, եւ մինչեւ հիմա էլ այդպես է:

Մենք բնակություն հաստատեցինք հենց այդ «կաթսայում» եւ տարօրինակ կերպով ձուլվեցինք: Դա դանդաղորեն տեղի ունեցավ, եւ ժամանակի ընթացքում քույրերս եւ ես կորցրինք հայոց լեզուն եւ սկսեցինք իրար հետ խոսել միայն անգլերեն: Իմ ծնողներն ամենեւին էլ այն արտագաղթած ծնողներից չէին, ովքեր իրենց երեխաներին ստիպում էին տանը միայն մայրենի լեզվով խոսել: Նրանք մտածելու այնքան շատ բան ունեին, որ ժամանակ չէին վատնում` հետեւելու, թե ինչ լեզվով բառեր էին դուրս թռչում մեր բերանից: Մենք որեւէ հայ ընկեր չունեինք` բացի մեր ընտանիքի որոշ ընկերներից, ովքեր տարիների ընթացքում դադարեցին մեր կյանքի մի մասը լինելուց: Իր ժողովրդից հորս հիասթափվածությունը խանգարեց, երբ եկավ ժամանակը` մաս կազմելու ավելի մեծ հայկական համայնքի: Մենք ուրիշ հայերի տեսնում էինք միայն Զատկի տոնին` եկեղեցում, ընդ որում` միայն այն ժամանակ, երբ Զատկին մեր ծնողների հետ իսկապես եկեղեցի էինք գնում:

Հաստատ չգիտեմ, թե կոնկրետ ինչից էի տագնապում, երբ դեռահաս էի (գուցե միայն տարիքն է, որ կարող է մարդուն տագնապ պատճառել), բայց հիմա, երբ հետ եմ նայում այդ տարիներին, տեսնում եմ, որ իմ պահվածքով չեմ տարբերվել տիպիկ «ամերիկացի» դեռահասից: Կամ էլ ինչ-որ զուտ «ամերիկյան» բան կար դեռահասի տագնապների մեջ: Մինչ օրս քույրերս ասում են, որ ես այնքան «ամերիկանացած» եմ. նրանք դա ասում են ամեն անգամ, երբ իրենց ձեռնտու է այդպես ասել: Օրինակ` ծնողներիս վրա բարկանալը եւ այդ բարկությունը արտահայտելը կարող է դիտվել որպես «ամերիկյան» երեւույթ: Դեռահասությանս տարիներին ես ավելի էի մտահոգվում, քանի որ ծնողներս ինձ շատ քիչ ազատություն էին տալիս` համեմատած այն ազատությունների հետ, որ ունեին իմ ընկերները: Ես չէի կարող կինոթատրոն գնալ, ինքնուրույն քաղաքի մեջ շատ հեռու տեղ գնալ կամ անգամ մասնակցել դպրոցի երեկույթներին, որոնց ժամանակ տանը չեն գիշերում: Ես կարծում էի, որ այսպիսի բաներից զրկված լինելն անտանելի է, եւ ատում էի, երբ ամեն անգամ հայրս հիշեցնում էր ինձ. «Դու հայ ես ծնվել եւ հայ էլ կմահանաս»:

Ուստի, ես փորձում եմ պարզել, թե ինչ է նշանակում այս «հայկականությունը»: Դրա իմաստը միայն հայի համար է կարեւոր: Իսկ ի՞նչ կասեք այլ մշակույթների, էթնոսների, ավանդույթների մասին, որոնք նման են հայկականին: Արդյոք անհրաժե՞շտ է, Հայաստան, որ ես հայ լինեմ: Ինչպե՞ս եմ ես պահպանելու իմ հայկականությունը Հայաստանի սահմաններից դուրս: Հայաստանում հայ լինելը միանգամայն տարբերվում է Սփյուռքում հայ լինելուց: Արդյո՞ք ինքնությանը վերաբերող այս խնդիրը Հայաստանում ապրող հայերին եւս հուզում է: Մի՞թե առավելությունը, որ նրանք գտնվում են իրենց ծագման երկիրը գծանշող սահմանների ներսում, նրանց արդեն իսկ հնարավորություն չի տալիս հավակնել այդ ինքնությանը:

Որքան մեծանում եմ, այնքան ավելի մեծ ժամանակ է անցնում իմ եւ Հայաստանի միջեւ: Այնքա~ն բան էր փոխվել, երբ ես անցյալ տարի` 11 տարվա մեջ առաջին անգամ, Երեւան այցելեցի: Եվ շատ բան շարունակում է փոխվել: Ես ավելի ու ավելի եմ տարբերվում այնտեղի մարդկանցից, սա էլ ավելի մեծ անջրպետ է ստեղծում հայրենիքիս եւ իմ միջեւ: Ինձ դեռեւս չի հաջողվել տուն գտնել մյուս սփյուռքահայերի մեջ, եւ նույնիսկ տարօրինակ է ինձ սփյուռքահայ անվանելը: Սկզբում ես դեռեւս շատ կապված էի այն վայրին, որտեղից վերջերս էի եկել, եւ կարիք չկար ջանքեր գործադրելու` հավատարիմ մնալու այն բանին, ինչը ես չէի զգում, թե կորցրել եմ: Որքան մեծանում եմ եւ տարբեր անկյուններից մտնում աշխարհ, այնքան ավելի եմ զգում այս քաոսում կորչելու սպառնալիքը. այն ամենը, ինչից ես ծագում եմ եւ ինչի հետ նույնացնում եմ ինձ, վերածվել է մի շիլայի, որի բաղադրիչները հնարավոր չէ զանազանել իրարից:

Երբ ես ազատվում եմ ինչ-որ բան կորցնելու այս վախից` տան կորուստ, ինքնության կորուստ, որեւէ բանի պատկանելության կորուստ, հենց այդ ժամանակ ամենից մեծ հնարավորությունն ունեմ ստեղծել ինձ տարբեր տարրերից` տարրեր, որոնք գալիս են այնտեղից, որտեղից ես ծագում եմ, եւ տարրեր, որոնց հանդիպել եմ իմ ճանապարհին: Ես ոչ միայն հայ եմ կամ նյույորքցի, կամ դուստր կամ քույր, այլեւ ընդունված կանոններից շեղվող մարդ եմ, ես ֆեմինիստ եմ, բանաստեղծ եմ եւ արտիստ: Եվ այս բոլոր բաները ես միաժամանակ եմ, ու չի կարելի որեւէ մեկը առանձնացնել մյուսից: Կան ինքնություններ, որոնք երբեմն այլ ինքնությունների հետ բախման մեջ են մտնում, ինչպես, օրինակ, հայ եւ միաժամանակ ընդունված կանոններից շեղվող մարդ լինելը: Իմ մշակույթը այնքան էլ հեշտ «կուլ չի տալիս» սա: Կամ էլ` ֆեմինիստ լինել հայրիշխանական կենցաղում, երբ հայրս ինձ հարցնում է, թե արդյոք ես ոստիկանություն կկանչե՞մ, եթե ինքը երբեւէ հարվածի ինձ: Երբ նրան ասում եմ, որ չեմ կանչի, նա պատասխանում է, որ դա լավ է, քանի որ նշանակում է, որ ես վերջնականապես չեմ դարձել «նրանց»` «ամերիկացիների» նման: Կարծես թե հայ կին լինելը հոմանիշ է քեզ շրջապատող տղամարդկանց գործադրած բռնությունը որպես նորմալ կյանքի մի մաս ընդունելուն:

Երբեմն պահեր են լինում, երբ ուղղակի ուզում եմ վերջ տալ այդ ամենին` ինքնության, իմ պատմության, Արեւելքի եւ Արեւմուտքի սահմանին գտնվող այս փոքրիկ երկրի հետ պայքարին: Վախենում եմ, որ երբեմն չափազանց ազգայնամոլ եմ դառնում, եւ դա ինձ ստիպում է սահմանափակվածություն եւ վտանգ զգալ: Ես ուզում եմ վերցնել աքսորի, մեկ այլ տեղում հաստատվելու եւ արմատներից կտրված լինելու այս անհավանական փորձառությունը եւ դրանից ինչ-որ գեղեցիկ բան ստեղծել, ստեղծել մի նոր հնարավորություն, կեցության մի ձեւ, որի մասին մինչ այժմ ոչ ոք ոչինչ չի լսել: Այս բլոգը այդ «փազըլի» մի հատվածը կամ, ավելի ճիշտ, լուծումը կլինի:

Մարալ Բավական

___

Անգլերենից թարգմանեց` Սոնա Ավագյանը

«Հայը Բրուկլինում» բլոգ, www.hetq.am

Մարալի հետ կարող եք մտքեր փոխանակել բլոգում` www.maralbavakan.blogspot.com

posting on my wall---enter

working on my page

this page is me  ;)

it is a little bit scribbled  :0

with little holes inside

no you can’t see it, I can

it only disturbs me  :(

working on my page

making it beautiful

tidy

taking out the dirt

washing it with care

now I have a new page

tidy

pretty

with a floral design

made on recycled paper

medz mama would be proud

then I put it in a nice color, surrounded with glowing little hearts  ©

posted it on my facebook wall

my friends are proud

they “like” it

someone commented

i don’t know him

we have 45 friends in common

still I don’t know him  #$%&*!

meanwhile

i entered in the little holes

right where you won’t ever spot me

my hands are in dirt

it smells awful

vomits everywhere

filthy

unbearably human

trash

love it !

“like” it

really :)